Ołtarz św. Barbary i św. Jana Nepomucena w Wielu – renowacja barokowego retabulum
W kościele pw. św. Mikołaja w Wielu znajdują się dwa późnobarokowe ołtarze boczne, poświęcone św. Barbarze i św. Janowi Nepomucenowi. Każdy z nich składa się z rzeźbionej nastawy z bogatą dekoracją ornamentalną oraz centralnego obrazu ze świętym patronem. Przed konserwacją drewniane konstrukcje były rozchwiane i zaatakowane przez szkodniki, liczne detale snycerskie i złoceń uległy zniszczeniu, a polichromia i obrazy były zabrudzone i pociemniałe od wtórnych warstw.
Zadaniem konserwatorów było zatrzymanie degradacji i przywrócenie pierwotnego wyglądu ołtarzy. Po demontażu do pracowni i przeprowadzeniu badań stratygraficznych usunięto wtórne przemalowania, scalono i wzmocniono konstrukcję, uzupełniono ubytki rzeźbiarskie oraz odtworzono pozłoty. Obrazy św. Barbary i św. Jana Nepomucena poddano pełnej konserwacji malarskiej, obejmującej oczyszczenie, naprawę płótna, uzupełnienia zaprawy, retusz ubytków i nałożenie nowych werniksów.
Najważniejsze etapy konserwacji retabulum:
dokumentacja i demontaż ołtarzy oraz transport do pracowni;
badania stratygraficzne i usunięcie wtórnych przemalowań, dezynsekcja oraz impregnacja drewna;
wzmocnienie konstrukcji, klejenie pęknięć i wstawienie fleków, uzupełnienie ubytków zaprawy;
rekonstrukcja brakujących elementów snycerskich oraz odnowienie złoconych i srebrzonych partii;
· nałożenie werniksu retuszerskiego firmy Lefranc,
· rekonstrukcja warstwy pozłoty w technice oryginalnej materiałami
szlachetnymi (złoto 23 i 3/4 karata w kolorze Rosenoble – Doppel – Gold na
czerwonym pulmencie firmy Selhamin oraz na mat złotem transferowym 23 i ¾
karata na mixtion akrylowy),
· wykonanie uzupełnień warstwy malarskiej farbami akrylowymi firmy
Meimeri,
· nałożenie werniksu końcowego firma Lefranc,
Obraz św. Barbary:
· demontaż płótna obrazu z drewnianego krosna,
· oczyszczenie odwrocia płótna oraz malowidła z zabrudzeń
powierzchniowych środkami powierzchniowo-czynnymi,
· prostowanie obrazu,
· usunięcie werniksu, retuszy i ewentualnych przemalowań środkami
ustalonymi na podstawie prób (specjalnie dobraną mieszaniną chemiczną,
odpowiednio
np. alkohol, aceton, amoniak, itp. lub preparatem firmy Renesans
Anakorsina),
· uzupełnienie ubytków płótna,
· wykonanie dublażu na nowe płótno lniane na odpowiednio dobraną masę
dublażową,
· nałożenie werniksu retuszerskiego firmy Winsor&Newton,
· uzupełnienie ubytków warstwy malarskiej farbami do retuszu
konserwatorskiego o spoiwie ketonowym firmy Meimeri,
· nabicie obrazu na nowy blejtram (pierwotne krosno posiada
odkształcenia i jest niestabilne) i zawerniksowanie werniksem końcowym firmy
Lefranc,
· montaż obrazu w polu centralnym w osi pierwszej kondygnacji
retabulum zgodnie z pierwotnym usytuowaniem,
Obraz św. Jana Nepomucena:
· demontaż płótna obrazu z drewnianej deski podobrazia,
· oczyszczenie odwrocia płótna oraz malowidła z zabrudzeń
powierzchniowych środkami powierzchniowo-czynnymi,
· prostowanie obrazu,
· usunięcie werniksu, retuszy i ewentualnych przemalowań środkami
ustalonymi na podstawie prób (specjalnie dobraną mieszaniną chemiczną,
odpowiednio
np. alkohol, aceton, amoniak, itp. lub preparatem firmy Renesans
Anakorsina),